TIN TUC ONLINE - VIETNAMNET

Cái ống hút to bằng bắp chân rung rung hoạt động, cậu thợ phụ một tay giữ ống cho khỏi tuột khỏi bể phốt, một tay cầm chùm dâu da nhai ngon lành. Đó là cảnh một buổi làm việc của dân hút bể phốt tại Hà Nội.

Dù đã nhờ người quen giới thiệu, nhưng phải gọi điện đến lần thứ tư, Q - một chủ công ty tư nhân chuyên đi hút bể phốt mới đồng ý tiếp tôi. Câu mở đầu khi tiếp chuyện của Q. là: “Dạo này bên công an họ làm dữ lắm, có mấy xe ở một số chỗ khác bị bắt rồi”. Ngồi nói chuyện vòng vo kiểu “rào trước đón sau mãi”, chỉ đến khi tôi cam kết không làm lộ thông tin doanh nghiệp thì anh Q. mới chịu cởi mở hơn một chút.

Gọi là công ty treo mác môi trường đô thị cho oai, chứ thực ra quân của Q. chỉ có vỏn vẹn 7,8 người, vốn cùng quê mà Q. tuyển lên, toàn là thanh niên tầm trên dưới 20. Phương tiện đi làm của đội thợ gồm 4 chiếc xe máy đủ loại: Cup 82, Dream… Cái nào cũng theo kiểu “vứt ra đường chưa chắc đã ai chịu nhặt”. Đáng kể nhất là một chiếc xe tải nhẹ loại 700 kg được hoán cải, đặt téc hút bể phốt lên thùng sau (xe téc). Theo lời Q. thì chiếc xe này đã sử dụng được khoảng 5 năm, đầu tư ban đầu đã vào khoảng 150 triệu đồng.

Hàng ngày, đội thợ tỏa đi làm việc, trưa và tối về nhà Q. ăn uống nghỉ ngơi. Căn nhà thuê lợp bằng mái pro xi- măng đồng thời cũng là trụ sở công ty, được chia làm 2 phòng: một cho vợ chồng Q., một cho đội thợ; chị vợ vừa là kế toán công ty kiêm phần nấu nướng cho thợ.

Giám đốc Q. cũng có 1 chiếc bàn làm việc, đặc biệt nhất là bên trên có tới 4 chiếc máy điện thoại cố định. Trong suốt câu chuyện Q. kể, chen vào đấy là những tiếng chuông điện thoại đổ của cả 4 máy, Q. bốc điện thoại nghe, cái thì xưng tên Vương, cái tên Tiến… Hóa ra, ông giám đốc làm vậy để hút khách. Q. đem quảng cáo rao vặt hút bể phốt trên báo với các tên công ty và các số điện thoại khác nhau, nhưng thực ra khách gọi đến đều chỉ là một mối.

Kể chuyện sơ sơ, rồi Q. tạm biệt, hứa sẽ cho tôi đi theo xe téc một chuyến, tất nhiên là vẫn với những cam kết trên.

Đúng hẹn, hôm sau tôi quay lại, đánh độc chiếc quần ngố cho “anh em thợ nó đỡ ngại”, như lời Q. dặn. Cũng không phải đợi quá lâu, ngồi chơi một lát thì có khách gọi đi làm. Q. thỏa thuận giá rồi ra hiệu cho tôi đi cùng cánh thợ. Hai cậu lên xe máy phóng đi trước, tôi cùng hai cậu khác leo lên ca- bin chiếc xe téc.

Cái ca-bin dù mới xài chỉ 5 năm nhưng đã cũ nát. Cửa được chằng buộc bằng dây thép, ghế ngồi lòi cả mút, đồng hồ xe cái chạy cái không, thậm chí đến cần số trông cũng nhoe nhoét mỡ. Anh lái xe tên K. nổ máy, cái xe chợt hộc lên nổ pằm pằm như… xe tăng. K. thản nhiên như không: “Ui giời, chỉ cần đệm miếng cao su vào pô xe là êm ngay, nhưng bọn em cứ để vậy vì đi vào ngõ, lắm khi gặp trẻ con, còi nó chẳng thèm để ý nhưng nghe tiếng pô thì cứ gọi là đứng yên”.

Có điện thoại của hai thợ đi trước thông báo địa chỉ hút bể phốt ở khu vực Thanh Xuân, ô tô vào được (cứ như trinh sát tiền trạm vậy), chiếc xe bèn chuyển bánh. Thực ra, cũng chẳng đến cỡ như K. nói, đi vào ngõ, chỉ nhác trông thấy chiếc xe với bình téc, ống dây quấn loằng ngoằng phía sau là xe cộ đã tự tránh rồi.

Theo lời K. kể thì nhiều gia chủ thậm chí không nhớ nổi bể phốt nhà mình nằm đâu, vì thường từ 3-5 năm, thậm chí lâu hơn họ mới phải để ý đến chuyện này. Vì thế, hai cậu thợ đi trước bằng xe máy, ngoài việc xem xét đường vào cho xe téc thì còn phải lo tìm bể phốt. Đến bể mà chủ còn không nhớ thì mong gì nhớ được nắp bể phốt. Hai cậu này còn phải đục một lỗ cỡ 20x20 cm trước, để xe đến là luồn ống xuống. Nhưng đôi khi, cũng phải hết sức cẩn thận, để tránh nhầm sang…bể nước ăn.

Rất may, nhà gia chủ mà tôi cùng đến với đội thợ lại có hệ thống bể phốt thông ra một cái sân rộng, có thể cho xe téc đi thẳng vào, ống hút cũng chỉ cần dỡ ra chừng gần 5m. Cánh thợ hút bể phốt ngán nhất cái ống hút này, ống cũ hoặc mối nối giữa các đoạn không tốt mà để bục ra trong lúc đang hút thì liệu chừng chủ nhà… cắt luôn tiền công, nhiều khi đoạn ống nối phải chạy dài tới trên 50m.

K. dừng xe, nhảy xuống khởi động cái máy nổ phía sau. Cậu thợ phụ cứ tay không, ôm cái ống bằng bắp chân luồn xuống lỗ bể phốt, ngay lập tức mùi khó ngửi bắt đầu bốc lên. Tôi và K. thì còn lùi lại một chút để đỡ mùi, còn cậu thợ phụ vẫn phải đứng yên tại chỗ giữ không cho đầu ống bị tuột. Cũng chẳng sao, một tay giữ cái ống đang rung rung hút chất thải của gia chủ, một tay cậu ta cầm vài quả dâu da xanh nhai ngon lành.

Cứ thế, cái máy nổ phình phình chừng nửa tiếng thì đầy téc. Chủ giao tiền, hết 300 nghìn đồng. Đám thợ thu dọn ống ra về, thú thực lúc này ngồi trên ca-bin tôi mới thấy một cái cảm giác hơi ghê khi cứ nghĩ ngay sau lưng mình là cả một téc đầy ắp “sản phẩm” thải ra.

Xe về đến ngã tư đường Láng - Nguyễn Chí Thanh, K. đột ngột tạm biệt tôi. Hóa ra, cái công đoạn quan trọng nhất là đem “sản phẩm” hút lên trút đi đâu thì họ cương quyết giấu.

Gọi điện lại cho giám đốc Q., cũng chỉ nhận được câu trả lời lấp lửng: “Bọn tôi mang xuống Cầu Diễn, ở dưới đó có trạm xử lý”.

Theo kết quả điều tra của Sở Tài nguyên môi trường và nhà đất Hà Nội, hàng ngày, lượng chất thải nguy hại phát sinh trên địa bàn thành phố là 50 tấn, phát sinh từ 3 nguồn: Rác thải thải sinh hoạt (20-25 tấn/ngày), rác thải từ các cơ sở sản xuất công nghiệp như các vỏ hộp sơn, bao bì, chai lọ đựng hoá chất như pin, ắc quy, chì thải (20 - 25 tấn/ngày) và chất thải y tế (2-3 tấn/ngày). Việc xử lý chất thải sinh hoạt, đặc biệt là chất thải của con người trong bể phốt, đang còn rất nhiều sai phạm, gây ảnh hưởng không nhỏ tới môi trường và sức khỏe người dân.