Bom đạn hay thương thảo

Thứ hai, 22/03/2010 14:39
Ngày 203, Tổng thống Mỹ Barack Obama đã nhắc lại rằng chính quyền của ông vẫn tìm cách đối thoại với Iran về chương trình hạt nhân.
Trong một thôngđiệp video đặc biệt nhân ngày lễ  Nowruz (Ngày Mới), lễ đón mùa xuân mới củahàng triệu người Iran, ngày 20/3, Tổng thống Mỹ  Barack Obama đã nhắc lại rằngchính quyền của  ông vẫn tìm cách đối thoại với Iran về chương trình hạt nhân. 

Chính ông Obama, tại lễ Nowruz năm ngoái, trong một thông điệp video tương tự,từng nói rằng chính quyền ông sẽ theo đuổi "cam kết về một sự khởi đầu mới"trong quan hệ với Tehran. Khoảng trống giữa hai thông điệp này là các bước đinửa vời thể hiện sự lưỡng lự của Washington trong việc giải quyết vấn đề hạtnhân Iran một cách hòa bình.

Tiêu diệt 10.000 mục tiêu

Giữa tháng 3, cả thế giới giật mình khi xuất hiện thông tin Mỹ vận chuyển hàngtrăm quả bom phá boongke từ California tới đảo Diego Garcia của Anh trên Ấn ĐộDương, chuẩn bị tiến hành một cuộc tấn công nhằm vào Iran và các máy bay ném bomcủa Mỹ đã sẵn sàng để tiêu diệt 10.000 mục tiêu ở Iran trong vòng vài giờ.

Theo tin này, hồi tháng 1/2010, Chính phủ Mỹ đã ký hợp đồng vận chuyển 10container đạn dược tới đảo này. Bản kê hàng hoá bao gồm 195 quả bom "dẫn đườngthông minh" loại Blu-110, 192 quả bom hạng nặng loại Blu-117 dùng để phá huỷnhững cơ cấu bọc thép hoặc ngầm dưới lòng đất.

Là một phần của quần đảo Chagos, đảo Diego Garcia nằm cách bờ biển Nam Ấn Độ vàXri Lanka khoảng 1.500 km, được xem như một vị trí thuận lợi để tấn công Iran.Căn cứ này từng được sử dụng để tiến hành những cuộc đột kích chống Irắc trongsuốt các cuộc chiến tranh vùng vịnh năm 1991 và 2003.

Bom đạn hay thương thảo Bom đạn hay thương thảo
Mỹ luôn đau đầu vì hồ sơ hạt nhân Iran. Tổng thống Iran Mahmoud Ahmadinejad khẳng định không lùi bước trong vấn đề hạt nh

Trước đó một tuần, kênh truyền hình vệ tinh Press TV đưa tin Iran đã bắt đầu sảnxuất tên lửa đất đối không tầm trung mới. Loại tên lửa thông minh này có tầm bắntrên 40km và bay với tốc độ siêu thanh trước khi tiêu diệt mục tiêu và áp dụngcông nghệ tiên tiến có thể được sử dụng trong chiến tranh điện tử. Về tính năngtác chiến, tên lửa nói trên khi tiếp cận gần máy bay đối phương sẽ nổ thành từngmảnh nhỏ để tiêu diệt mục tiêu. Phải chăng Iran đã lường trước được ý đồ của Mỹ?

Kịch bản về một cuộc tấn côngtrên quy mô lớn của Mỹ vào Iran cũng đã được dựng lên. Và thật đáng ngạc nhiênlà theo nhận định của các chuyên gia, Mỹ sẽ phải chịu thiệt hại lớn nếu khaihỏa. Hạm đội 5 có tổng hành dinh tại Baranh, một quốc gia nhỏ bé nằm đối diệnvới  Iran tại vịnh Ba Tư, hoàn toàn nằm trong tầm bắn của tên lửa không đối biểncủa  Iran.

Giới tình báo Tây Âu khẳng định Iran đã bố trí xong lực lượng tên lửa hành trìnhđủ mạnh để tiêu diệt phần lớn hoặc toàn bộ Hạm đội 5 của Mỹ nằm trong tầm phóng.Căn cứ của Hạm đội 5 chỉ cách bờ biển Iran 150 hải lý và chính vì vậy nó dễ dàngbị các tên lửa thế hệ mới của Iran tấn công. Vả lại, bất kỳ tàu chiến nào củahải quân Mỹ hoạt động trong khu vực tiếp giáp vùng vịnh Ba Tư đều gặp khó khănkhi tác chiến và nằm trong khoảng cách gần các bờ biển lô nhô đá hình răng cưacủa Iran, dọc theo vịnh Ba Tư đến tận biển Arập.     

Sự lựa chọn bắt buộc 

Nhìn chung, trong bức tranh chính trị ở Trung Đông hiện nay, Mỹ đã không thể tìmđược bất cứ nhân tố nào có thể giúp kiềm chế Iran.

Đối trọng lịch sử với Iran làIrắc thì đang suy yếu và chia rẽ, do cuộc xâm lăng năm 2003 của Mỹ lật đổ chế độSaddam Hussein. Sự trở lại của Nga ở Trung Á và Kavkaz trên thực tế đã ngăn chặnmọi khả năng tận dụng con đường gây bất ổn Iran từ khu vực này. Arab Saudi, mặcdù có vũ khí tinh vi và hiện đại nhưng khả năng quân sự hạn chế không thể hoạtđộng quân sự bên ngoài đường biên giới của nước này.

Thổ Nhĩ Kỳ, một nước mạnh trongkhu vực, về lý thuyết có thể hỗ trợ mạnh cho Mỹ nhưng lại đang tập trung vàochương trình chính sách đối ngoại khác và không thể giúp Mỹ vào thời điểm này.Afghanistan không thể tự cứu được mình và chưa bao giờ tồn tại như một quốc giacố kết, còn Pakistan đang phải chiến đấu với quân nổi dậy Hồi giáo trong nước.Hy vọng của Mỹ về một cuộc cách mạng ở Iran thông qua Phong trào xanh không thểthành hiện thực.

Bom đạn hay thương thảo
Cơ sở hạt nhân Bushehr của Iran nhìn từ trên cao

Tổng thống Obama ngày 17/3 đã khẳng định việc ngăn chặn chương trình hạtnhân của Iran là một trong những "ưu tiên cao nhất" của Washington, đồngthời cảnh báo về một cuộc chạy đua vũ trang nguy hiểm ở Trung Đông nếuTehran sở hữu bom nguyên tử.

Trước đó, ngày 4/3, Mỹ đã phổ biến dự thảo nghị quyết mới của hội đồngbảo an (HĐBA) tại liên hợp quốc, theo đó sẽ áp dụng các biện pháp trừngphạt mạnh tay hơn với Iran, đặc biệt trong các lĩnh vực ngân hàng, vậntải biển và bảo hiểm. Dự thảo nghị quyết này sẽ mở rộng quy mô và thắtchặt thêm các biện pháp trừng phạt, đã được HĐBA đưa ra trong ba nghịquyết trước, nhằm ép Iran phải đình chỉ chương trình làm giàu hạt nhânvà bàn thảo với cộng đồng quốc tế về tương lai chương trình phát triểnhạt nhân này.

Tuy nhiên, đây lại được cho là kết quả thất bại của nhiều tháng vận độngcác thành viên nhóm P5+1, chủ yếu là Trung Quốc và Nga. Mỹ đã chấp nhậnnhững biện pháp trừng phạt Iran ít cứng rắn hơn không nhằm vào việc nhậpkhẩu xăng dầu của nước này mà thay vào đó nhằm vào các lĩnh vực vận tảibiển, ngân hàng và bảo hiểm của Iran sau khi Nga và Trung Quốc không ủnghộ bản dự thảo đầu tiên của Mỹ với các biện pháp cứng rắn. Hạn cuối cùngdo Mỹ đặt ra để thông qua dự thảo trừng phạt mới là tháng 5 mặc dù vớitiến độ hiện nay, thời hạn này có thể còn kéo dài.

Như vậy, Mỹ đã tự ràng buộc mình và không tìm được sự lựa chọn nào tốthơn và nhiệm vụ khó khăn vẫn là thuyết phục Nga và Trung Quốc nhất trícách thức thuyết phục Iran từ bỏ chương trình vũ khí hạt nhân. Mà haicường quốc này thì rõ ràng không muốn Mỹ được thảnh thơi trong khônggian quan hệ quốc tế đa cực hiện nay.

Nga muốn Mỹ tiếp tục sa vào vũng lầy này bởi lẽ mỗi ngày sa lầy của Mỹ ởTrung Đông là mỗi ngày Nga nổi lên ở không gian Liên Xô trước đây mà Mỹchỉ còn ảnh hưởng ở  mức thấp nhất. Trung Quốc, phụ thuộc vào Iran vềdầu lửa cho nền kinh tế đang mở rộng, cũng muốn kéo dài cuộc thươnglượng về các biện pháp trừng phạt Iran càng lâu càng tốt. 

Vậy nên, khả năng thương lượng để giải quyết cuộc khủng hoảng hạt nhânIran vẫn là cao nhất. Mỹ sẽ phải nhượng bộ nếu muốn đạt được mục tiêu vìtrước khi ngồi bàn đàm phán, Mỹ đã không còn một lựa chọn nào tốt hơn. 
 

 Theo Thu Hà
Bom đạn hay thương thảo

XEM THÊM:
Ý kiến của bạn !
Xem thêm

Truyền hình Việt NamNet