Hóc vài chục giây có thể lấy đi sự sống

Mới đây, Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Lạng Sơn tiếp nhận một bệnh nhi 4 tuổi trong tình trạng ngừng tim, ngừng thở do hóc dị vật.

Theo người nhà, khoảng 20 phút trước khi nhập viện, trẻ ăn nhãn không may bị hóc, tím tái toàn thân. Khi được đưa đến bệnh viện, bệnh nhi đã ngừng tim, ngừng thở. Các bác sĩ khẩn trương tiến hành cấp cứu nhưng trẻ không qua khỏi.

Chia sẻ với PV VietNamNet, bác sĩ Nguyễn Thắng Nhật Tuệ, phụ trách Trạm cấp cứu vệ tinh số 32 của TPHCM, cho biết ông từng tiếp nhận nhiều trường hợp trẻ bị sặc thức ăn, dị vật lọt vào đường thở, trong đó có một bé 3 tuổi bị hóc nhãn.

“Gia đình đưa cháu đến phòng khám nhưng đáng tiếc không thể cứu được vì dị vật đã bít chặt đường thở của trẻ”, bác sĩ Tuệ chia sẻ.

bác sĩ.png
Một ca cấp cứu ngừng tuần hoàn. Ảnh: BSCC.

TPHCM cũng từng ghi nhận con của một bác sĩ chuyên khoa tai mũi họng không qua khỏi vì hóc trân châu.

Theo bác sĩ Tuệ, những ca hóc dị vật đường thở ở trẻ nhỏ luôn là nỗi ám ảnh. Điều day dứt nhất là nhiều trường hợp, trong những phút đầu tiên sau khi tai nạn xảy ra, người xung quanh không biết cách xử trí chuẩn. 

“Với trẻ nhỏ, vài chục giây tắc đường thở cũng có thể lấy đi một mạng sống”, bác sĩ Tuệ cảnh báo.

Từ thực tế cấp cứu, bác sĩ cho rằng phụ huynh và người chăm sóc trẻ cần nhận biết sớm dấu hiệu nghẹn, tắc đường thở và biết cách sơ cứu đúng trong thời gian chờ nhân viên y tế.

Nhận biết trẻ đang nghẹn, tắc đường thở

Khi trẻ hóc dị vật đường thở, có thể xuất hiện các dấu hiệu như ho yếu hoặc không hiệu quả, không phát ra tiếng, không khóc hoặc nói được, đưa tay ôm cổ, tím tái, môi nhợt. Nếu tình trạng tắc nghẽn kéo dài, trẻ có thể nhanh chóng lịm đi và mất ý thức.

Nếu trẻ vẫn còn ho, người lớn cần khuyến khích trẻ tiếp tục ho để tống dị vật ra ngoài.

Người lớn tuyệt đối không cố móc họng để tìm dị vật khi không nhìn thấy rõ, không cho trẻ uống nước hoặc ăn thêm với hy vọng đẩy dị vật xuống. Gia đình cũng không nên dốc ngược trẻ hoặc vỗ lưng tùy tiện khi trẻ vẫn đang ho hiệu quả, bởi những cách xử trí sai có thể khiến tình trạng tắc nghẽn nghiêm trọng hơn.

Trẻ nghẹn nặng cần được xử trí ngay

Với trẻ dưới 1 tuổi, không thể ho, khóc hoặc phát ra âm thanh do tắc nghẽn đường thở, người chăm sóc cần thực hiện các động tác sơ cứu phù hợp gồm vỗ lưng và ấn ngực, đồng thời gọi cấp cứu.

Với trẻ từ 1 tuổi trở lên, không thể ho hoặc nói, có thể thực hiện các động tác vỗ lưng kết hợp ép bụng để tạo lực đẩy dị vật ra ngoài.

Trong quá trình sơ cứu, người lớn cần liên tục đánh giá tình trạng của trẻ. Nếu dị vật bật ra và trẻ có thể thở, khóc hoặc ho trở lại, gia đình vẫn cần đưa trẻ đến cơ sở y tế bởi dị vật hoặc tổn thương đường thở có thể vẫn còn.

Trẻ tím tái, bất tỉnh, không thở cần gọi cấp cứu ngay

Nếu trẻ tím tái, mất ý thức và không thở bình thường, đây là tình trạng cấp cứu tối khẩn. Người xung quanh cần gọi 115 đồng thời hồi sức tim phổi theo hướng dẫn của nhân viên cấp cứu.

Bác sĩ Tuệ nhấn mạnh, trong những trường hợp hóc dị vật, thời gian là yếu tố quyết định. Não của trẻ có thể bị tổn thương nhanh chóng khi thiếu oxy do đường thở bị bít tắc.

“Điều quan trọng nhất là người lớn phải bình tĩnh, nhận biết đúng tình trạng và xử trí ngay trong những phút đầu tiên. Người thân không chờ trẻ tự hết nghẹn hoặc đưa trẻ đi viện trong khi chưa thực hiện sơ cứu cần thiết”, bác sĩ Tuệ khuyến cáo.

Theo Vietnamnet