Trong các dấu chấm câu báochí hay dùng, tôi thích nhất là dấu “(!?)” - đó là cách nhìn của Joe. Bàiviết dưới đây hoàn toàn là quan điểm của Joe, xin giới thiệu tới độc giả.
Mở ngoặc, dấu chấm than, dấu chấm hỏi, đóngngoặc. Cá tính, thú vị, khéo léo, đặc trưng.
Tôi lấy ví dụ, một bài báo gần đây viết về chuyện hai anh bịcông an thị trấn Tào Xuyên, Thanh Hóa bắt giữ và đòi 7,5 triệu vì "tội" ăncháo quên mang giấy tờ, trong đó có đoạn phỏng vấn ông Dương Văn Thái,Trưởng công an thị trấn:
“Sự việc ông Lê Quang Long – Phó công an thị trấn và ôngDương Công Thịnh lấy tiền của anh Khánh và anh Ngọc tổng cả 7,5 triệu đồngmột cách không giấy tờ gì tại trụ sở công an thị trấn là có thật.”... ÔngThái cho biết thêm, “Việc mấy anh công an này làm là sai rồi. Các anh đóhiểu biết chưa được nhiều, các anh thông cảm bỏ qua cho (!?)”.
Hay ví dụ này, lấy từ bài viết về vụ công ty Vedan nhận giảithưởng vì sức khỏe cộng đồng:
Giám đốc Trung tâm Tư vấn phát triển thương hiệu và chấtlượng TP.HCM (NATUSI) Nguyễn Thị Sinh lại còn lý giải có thể do lu bu nên MCxướng nhầm tên của Vedan vào danh sách các doanh nghiệp được kêu tên lênnhận giải (!?).
Tôi rất ủng hộ mấy cái “(!?)” này. Mặc dù không tử tế lắm(hơi “áo thun, dép Lào) nhưng mỗi lần thấy xuất hiện tôi thấy vui. Trong đầutôi vang tiếng phóng viên nói “Bị điên à? Bị hâm à? Trời ơi ai dạy bạn chémgió giỏi thế?”
Đó là nói mạnh. Nói một cách nhẹ nhàng thì mỗi lần gặp một“(!?)”, ít nhất tôi có cảm giác phóng viên đang nghĩ: “Thật là khó tin. Thậtlà khó chấp nhận”. Đó là cách duy nhất phóng viên có thể nhận xét chủ quanvề một câu phát ngôn lố bịch mà không viết rõ trong bài: “thật là một câuphát ngôn lố bịch”. Rất chủ quan nhưng vẫn không quá mức tờ báo cho phép –vì chỉ là vài dấu chấm câu thôi ấy mà. (Thậm chí gõ “(!?)” vào Google sẽkhông ra kết quả vì hệ thống Google không chấp nhận“(!?)” là một từ.)
 |
Thỉnh thoảng phóng viên sẽ ghép (!?) vào cuối tiêu đề bàiluôn:
Cáu, bực tức, HH Trái đất sáng tạo “Miss Aozai” (!?)
Hải quan để lọt 1.800 tấn dầu ăn nhập lậu (!?)Chủ tịch VFF chưa biết HN T&T vô địch V.League (!?)
Đảng ủy phường không có chủ trương xin hỗ trợ (!?)
“Miss“Aozai” hả? Điên à? Hâm à?” Quan điểm của phóng viên về nội dung bài rất rõràng; đọc xong tiêu đề tôi biết ngay bài mang tính chủ quan. Tôi hình dungphóng viên đứng nhìn hộp giải thưởng in chữ “aozai” đó, rồi ngất tại chỗ, xecấp cứu đến, các anh mặc áo trắng cho thở ôxy, hỏi có ai biết cô này quêquán ở đâu.
Một“(?!)” để ở vị trí chiến lược có thể thay đổi hoàn toàn màu sắc của bàiviết.
Anh Joe cho biết thêm: “Tôi muốn trở thành huyền thoại vănchương.”
Kháchẳn với:
Anh Joe cho biết thêm: “Tôi muốn trở thành huyền thoại vănchương (!?)”
Câuđầu tiên độc giả sẽ hiểu đó là sự mong muốn của anh Joe, còn thành công haykhông là do khả năng và nỗ lực của anh Joe thôi. Câu thứ hai độc giả sẽ hiểurất khác: đó là sự mong muốn của thằng Joe; rất tiếc sự mong muốn ấy sẽkhông bao giờ thành thật. Thằng này viết văn dở quá, tệ quá, nó cứ tưởngmình là ai vậy?
Trongtrường hợp đó, “(!?)” đồng nghĩa với “tưởng bở”.
Cómột số tờ báo Việt Nam tuyệt đối hạn chế sử dụng “(!?)” để giữ
phongđộ, uy tín. Chính vì tính chất chủ quan nên các tờ báo và phóng viên quyếtđịnh có sử dụng phải cẩn thận. Lời phát ngôn hay trường hợp mô tả phải thựcsự lố bịch, nhân vật liên quan phải sai quan điểm một cách khó phủ nhận. Ởnhiều nước phương Tây dùng sai “(!?)” là trường hợp có thể kiện được, khảnăng thắng khá cao. (Chỉ là lý thuyết vì tiếng Anh chủ yếu không dùng.) Biếtđâu không lâu nữa sẽ có vụ kiện ở Việt Nam liên quan đến người nổi tiếng bị“(!?)”.
Màtrong các bài viết về vụ kiện ấy, biết đâu một số phóng viên sẽ vừa cố tìnhlàm minh bạch chuyện đã xảy ra, vừa vô tình gây chuyện mới:
Anh Joe cho biết thêm “Tôi kiện blogger changtraidochatvì hành động ngoặc-dấu-dấu-ngoặc vô căn cứ không phải để tạo scandalđánh bóng tên tuổi mà vì tôi tin vào phát luật. Nếu thắng tôi sẽ sử dụnghết số tiền ấy để ủng hộ các trẻ em mồ côi (!?)”
|
Theo Dân Trí
