Tâmlý làm cha mẹ ai cũng muốn nghiêm khắc, đòi hỏi con trên khả năng vốn có, nếukhen ngợi nhiều thì họ e ngại sẽ làm con ảo tưởng dẫn đến hư hỏng.
Vìthế, hầu hết các bậc phụ huynh đều khá dè dặt và tiết kiệm những “lời hay ý đẹp”dành cho cậu ấm, cô chiêu của mình. Song, nếu biết đặt mình vào vị trí của con,nhận thấy được sự vui mừng, hạnh phúc của con khi được người lớn khen ngợi, thìcác bậc cha mẹ sẽ biết đưa ra lời khen vừa đủ, để trẻ tự hào, vững tin vào bảnthân, từng bước tiếp tục khẳng định mình và trở nên mạnh mẽ, sẵn sàng chủ độnghoà nhập vào cuộc sống. Nhưng khen sao cho phải, cho chừng mực và kích thíchđược tính tích cực của con thì không phải bậc phụ huynh nào cũng có thể thựchiện hiệu quả.
Đừnghà tiện lời khen
 |
| Đã qua rồi thời "thương cho roi cho vọt" |
“Sao con dại thế, được chỉ 8 điểmmà vui vẻ nhỉ, có đáng một roi không? Có giỏi thì con hãy đập phá hết đồ chơi đi!”– đó là những lời mà chị Hải, mẹ cháu Tuấn ở Biên Hoà, Đồng Nai hàng ngày “raogiảng” cho cậu con trai mình.
Khôngriêng gì chị Hải, các bậc phụ huynh ngày nay dường như mắng con nhiều hơn. Họnào biết trong dạy dỗ con trẻ, sự mắng mỏ, doạ nạt vừa làm cho trẻ nhụt chí vừaphản tác dụng. Bởi nhiều bậc phụ huynh cứ nghĩ rằng la mắng trẻ thì chúng sợ mànghiêm chỉnh tuân theo ý muốn của mình, đến nỗi quên cả khen con trong những lúccần thiết. Không được động viên, trẻ không thể quyết tâm, nỗ lực hết mình vìkhông thấy được giá trị những việc làm của mình. Nếu liên tục không nhận được sựkhen ngợi, khuyến khích, trẻ sẽ không cảm nhận được tình cảm đích thực mà cha mẹdành cho mình.
Lờikhen – phương pháp giáo dục hiệu quả
 |
| Đừng tiết kiệm lời khen với trẻ |
Trẻhoàn toàn có thể nhận biết được thế nào là một lời khen chân thành hay qua quýt.Vì thế, khi khen ngợi, khuyến khích con trẻ, cần phải xuất phát từ tấm lòng baodung, độ lượng và cách bộc lộ khéo léo.
Ngoài ra, cha mẹ nên khen con mộtcách nghiêm túc và có cơ sở, khen đúng ưu điểm và sự vượt trội của trẻ. Hãy bắtđầu bằng việc đánh giá đúng thực lực của con, nhìn thấy triển vọng của con để cósự trợ giúp cần thiết. Lời khen sẽ thiết thực và hiệu quả hơn khi cha mẹ kết hợpkhéo léo với các phần thưởng vật chất xứng đáng. Nhưng không quá coi trọng phầnthưởng vì sẽ làm nảy sinh ở trẻ tâm lý sính vật chất.
Khen trẻ, suy cho cùng là để kíchthích trẻ nỗ lực vươn lên, nên cha mẹ không được thổi phồng sự thật làm cho contrẻ rơi vào trạng thái ngộ nhận, không đánh giá đúng sức lực của bản thân.
Khen ngợi, động viên là hệ thốngnhững biện pháp kích thích, nhằm củng cố lòng tin, nâng cao bản lĩnh ý chí chocon trẻ trong học tập và hoà nhập vào cuộc sống. Bất kỳ một đứa trẻ phát triểnbình thường nào đều có nhu cầu vươn lên khẳng định chính mình. Do đó, cha mẹ cầnphải tìm mọi cách thức để kịp thời động viên, khích lệ sự vươn lên đó. Khen ngợiđúng mức và kịp thời sẽ kích thích trẻ đem hết năng lực của mình để hoạt động.Ngược lại, nếu không có sự khích lệ đúng đắn của cha mẹ trước những thành quả màtrẻ đạt được, thì sẽ làm thui chột những ý tưởng sáng tạo của trẻ.
Vì thế, khi khen ngợi, động viêncon cái, cha mẹ phải thực hiện một cách kịp thời, chính xác, công khai và mangtính giáo dục cao, có tác dụng thúc đẩy tính tích cực, mặt ưu điểm của con trẻ.Khen con là phải có niềm tin vào sự tiến bộ của chúng, phải biết “gạn đục khơitrong” để kịp thời khích lệ trẻ. Khen ngợi trẻ phải kết hợp với yêu cầu cao đểtrẻ tiếp tục phấn đấu vươn lên hơn nữa. Cha mẹ phải kết hợp linh hoạt nhiều hìnhthức khen ngợi khác nhau. Khi trẻ đạt những thành tích cao và quan trọng như đạtcác giải cao trong học tập, trong các hoạt động văn nghệ, thể thao, gia đình cầnkhen thưởng một cách “khí thế” để trẻ thấy được sự quan tâm của mọi người. Cóthể cho trẻ một chuyến du lịch, tham quan các danh lam thắng cảnh… làm quà tặngthưởng khi trẻ vượt mức yêu cầu của cha mẹ.
Khen ngợi và khuyến khích con cáitrong quá trình nuôi dưỡng và giáo dục chúng có ý nghĩa rất quan trọng, tạo nênđộng lực để con trẻ phấn đấu đạt kết quả hơn nữa trong cuộc sống.
Theo Nguyễn Văn Công
SGTT
