Như con trai tạo ngọc, khi bịmột thực thể ngoại lai xâm hại thì những cây dó bầu sẽ tự tích nhựa băng bóvết thương. Theo thời gian, nhựa cây ngày một phủ dày mà tạo nên trầm kỳ(trầm hương và kỳ nam). Bao đời qua đốt trầm-kỳ được người dân đất phươngNam xem là phong tục cổ truyền, là hình thức dâng cúng tổ tiên thiêng liêngnhất để xua đuổi tà khí, cho thơm cửa thơm nhà trong dịp Tết đến xuân sang.Để đáp ứng nhu cầu đến hẹn lại tới ấy, từ trước Tết âm lịch hai tháng, thịtrường trầm kỳ ở TP Hồ Chí Minh bắt đầu sôi động. Cũng từ đây, phường gianthương đã tung nhiều thủ thuật lừa tinh xảo đặng trục lợi những khách hàngthiếu hiểu biết, nhẹ dạ!
"Hàng độc" nhưng giá nàocũng bán
Điểm dừng chân đầu tiên củachúng tôi là khu vực nhang đèn ở chợ Bình Tây (chợ Lớn, quận 5). Bên cạnh matrận hàng mã với đủ thứ nhà lầu, biệt thự, xế hộp, hình nhân, đô-la, vàngbạc..., không ít chủ quầy còn rao bán trầm hương mà theo lời họ là "trầm ởrừng chứ không phải trầm cấy từ cây dó bầu mà thiên hạ đang đổ xô cấygiống".
 |
| Vòng đeo tay bằng gỗ cây dó bầu được rao bán là vòng làm từ trầm kỳ. |
Dùng dao ấn mạnh vào một khúcgỗ đen bóng được quảng cáo là "trầm", để chứng minh đó là trầm xịn, một chịhàng nhang mồi lửa đốt. Mùi hương trầm nồng cay quyến rũ lan tỏa khiến bấtkỳ ai ngửi thấy cũng xuýt xoa bởi nó mang lại cho họ cảm giác dễ chịu. "Đểcó được mấy lóng trầm, dân đi điệu (thường gọi ngậm ngãi tìm trầm) phải ănsương uống gió, neo mình ở chốn rừng thiêng nước độc cả mấy tháng trời, chịuđủ cảnh gian nguy".
Bà chị giải thích: "Muốnăn được trầm kỳ nhất thiết phải chịu cảnh trăm đắng ngàn cay bởi chỉ ở vùngsơn lam chướng khí không bị sự ô tạp, xú uế của con người làm vấy bẩn thìcây dó mới tạo trầm. Do được cổ nhân xem là hiện thân của sự trong sạch, quýphái nên trầm kỳ mới được người người nhà nhà mua về đốt cúng ông bà tổ tiênđấy".
Khu vực phố thuốc đông dược HảiThượng Lãn Ông, chợ Bà Chiểu, chợ An Đông… cũng loáng thoáng bóng dáng trầm kỳđược các ông bà chủ quầy hàng nhang đèn, biệt dược cao cấp phô bày, mời gọi. Tuymỗi người nổ mỗi kiểu nhưng có một điểm chung ở các ông bà chủ kinh doanhtrầm-kỳ là họ hét giá trên trời để rồi khách trả giá nào cũng bán.
Còn nhớ lúc một khách tuổi sồnsồn ăn vận sang trọng hỏi mua khúc trầm hương nặng khoảng 200 gam, bà chủ cửahàng biệt dược hét "hai triệu đồng, miễn trả giá". Thấy khách lắc đầu quay bước,bà này chủ động hạ xuống còn 1.500.000 đồng và cuối cùng bán cho ông khách vớigiá 1,3 triệu.
Sự thật phũ phàng
Lương y Kỳ Minh Đạo (Phòng khámThông Tuệ Đường, quận 5) cho biết, những tính năng của trầm kỳ trong việc làm đồtrang sức, nước hoa, chữa một số chứng bệnh, xông đuổi côn trùng… thì ai cũngbiết nhưng không phải ai cũng rành chuyện giá cả và những lọc lừa ẩn sau mặthàng này.
"Trên thị trường người ta cònrao bán những pho tượng, vòng đeo tay, dây tràng hạt được rao đúc tạc từ trầmhương, kỳ nam với giá hàng chục, hàng trăm triệu đồng. Ngửi, đốt thấy vật quýtoát ra mùi thơm thanh tao, vậy là không ít người lao vào trao tiền rinh "báuvật" về nhà. Họ nào biết từ đây đã sa chân vào bẫy của phường siêu bịp".Lương y Đạo từng có những năm tháng tuổi trẻ đi điệu nên rất rành chuyện bóngđen trong thế giới trầm kỳ. "Trầm hương được phân thành nhiều loại với giá cảdao động từ ba đến bảy tám chục triệu. Với kỳ nam thì giá được tính bằng USD,mỗi ký từ 35.000-40.000 đô".
Lương y Đạo đoán định: "Chắcchắn khối trầm 200 gam mà ông nọ mua là trầm loại bét. Tôi từng gặp nhiều ông bàkhách đến đây nhờ thẩm định những khối trầm mà họ bỏ ra 2.000-3.000 USD tậu về.Khi biết đó chỉ là trầm loại bốn loại năm đúng giá chỉ khoảng năm bảy triệuđồng, họ chỉ biết khóc ròng".
Nhờ lương y Đạo nối nhịp mà chúngtôi được ông Lý Minh Kỳ, một cựu dân điệu nay đã gác kiếm vì tuổi cao sức yếuquê gốc ở Quảng Nam hiện mở lò nhang ở quận Gò Vấp, truyền cho chút ít hiểu biếtvề các tuyệt kỹ lừa phổ biến của cánh con buôn trầm kỳ: "Nhiều người rêu raonhững chiếc vòng đeo tay, dây đeo cổ, dây tràng hạt… được làm từ trầm hươngnhưng thực chất là làm từ gỗ cây dó bầu. Với những cây dó không tạo trầm, ngườita thường lấy gỗ đem xay thật mịn làm bột nhang vì nó có hương thơm. Sau khi đẽothành tràng hạt, vòng dây từ gỗ cây này, người ta đem ngâm chúng vào tinh dầutrầm hương hoặc kỳ nam rồi trương bảng bán. Mỗi sản phẩm như vậy thường họ hétvài trăm ngàn đồng trở lên nhưng giá thực của nó thì chỉ có vài chục một món".
Ông Kỳ gật gù: "Nhưng trànghạt, vòng dây chỉ là mánh lừa của bọn cò con. Với phường chuyên nghiệp, chúngchơi chiêu rút ruột khối trầm, đổ chì vào cho nặng rồi dùng bột trầm tẩm dầu bítlại. Gặp chiêu này chỉ có nước dùng máy siêu âm, máy dò kim loại thôi. Chú muốnmua trầm hương nên nhớ những bài học này kẻo lãnh đủ”
Theo Thành Dũng
