Nếu việc này cũng là tiền đề cho các địa phương khác đang có ý định "dời đô" noitheo thì rất nhiều khả năng sẽ tồn tại những khu phố người Hoa khác do chínhViệt Nam xây dựng nên?

"Xuất khẩu" lao động phổ thông giá rẻ

Người Trung Quốc (người Hoa) di cư vào làm ăn, sinh sống tại Việt Nam từ rất lâuđời. Lần đầu tiên người Hoa di cư vào Việt Nam được ghi nhận là từ thế kỷ thứ 3trước Công nguyên. Trong suốt 2 thiên niên kỷ tiếp sau đó, nhiều làn sóng ngườiHoa di cư sang Việt Nam với nhiều nguyên nhân, từ quan, lính, tội phạm ... đếnnhững người phải trốn chạy khỏi các cuộc nội chiến triền miên ở Trung Quốc.

Sau những biến cố lịch sử, người Trung Quốc di cư đến Việt Nam ngày càng đông.Họ cư trú tập trung ở những nơi có điều kiện buôn bán và dần dần hình thànhnhiều khu phố người Hoa. Đó là đô thị thương mại Vân Đồn thế kỷ 15, đô thị phốHiến thế kỷ 16, đô thị Hội An thế kỷ 17 và đậm nét nhất phải kể đến là khu SàiGòn - Chợ Lớn thế kỷ 18, 19.

Ngày nay, làn sóng di cư người Trung Quốc sang Việt Nam vẫn không ngừng giatăng. Không giống như trước đây, người Trung Quốc đang di cư sang Việt Nam bằngnhiều con đường khác nhau nhưng chủ yếu là lao động phổ thông từ các gói thầuEPC. Theo thống kê không chính thức của các cơ quan báo chí thì hiện có khoảng90% gói thầu EPC đang được các nhà thầu Trung Quốc thực hiện, trong đó, ngoàicác nguyên vật liệu, thiết bị cần thiết thì ngay cả lực lượng lao động phổ thôngcũng được các nhà thầu này "xuất khẩu" sang Việt Nam.

Hiện chưa có con số thống kê chính thức nhưng có thể nói số lượng người TrungQuốc nói riêng và người gốc Hoa nói chung đang hiện diện trên đất nước Việt Namlà rất lớn. Có lẽ, trong tất cả các sắc dân nước ngoài đang sống trên lãnh thổViệt Nam thì người Hoa là cộng đồng dân cư nước ngoài có số lượng đông nhất.
Liệu đây có phải là một quyết định quá "ưu ái" cho cộng đồng người Hoa nơi đây nói riêng và các địa phương khác nói chung?

Công bằng mà nói thì người Hoa cũng đã ít nhiềugóp phần vào sự phát triển kinh tế và làm tăngtính đa dạng của bản sắc văn hóa Việt Nam. Tuynhiên, với sự xuất hiện ồ ạt những đối tượng laođộng nhập cư đến từ Trung Quốc đang gây nênnhững mối lo ngại về an ninh trật tự nơi ngườiTrung Quốc cư ngụ đông như đã từng xảy ra ở NinhBình và đang góp phần đẩy người lao động ViệtNam đến chỗ thiếu công ăn việc làm.

Trước đây, chính phủ Trung Quốc đã thành côngtrong việc "xuất khẩu" nông dân sang châu Phithì một lần nữa họ lại rất thành công trong việc"xuất khẩu" lao động phổ thông giá rẻ sang cácnước mà các nhà thầu mang quốc tịch Trung Quốcđang chiếm nhiều ưu thế như Việt Nam.

Khi người Việt Nam xây phố dành riêng cho người Hoa?
Khu Đông Đô Đại Phố đang được triển khai đầu tư xây dựng ngay giữa trung tâm Thành Phố Mới ở Bình Dương

Khác với các quốc gia ở châu Phi,Việt Nam là một quốc gia với đặc điểm đất chật, người đông và nền kinh tế chủyếu vẫn dựa vào nông nghiệp. Hiện nay, nhiều khu đất canh tác truyền thống thuộcdạng "bờ xôi, ruộng mật" đang dần nhường chỗ cho các dự án khác như khu côngnghiệp, sân golf, ... Người Việt Nam đang đối diện với nguy cơ thiếu đất canhtác và đất ở nghiêm trọng. Nếu phải gồng mình chia sẻ tài nguyên đất đai vốn dĩhạn hẹp với người dân nhập cư ồ ạt đến từ Trung Quốc thì không biết trong vàichục năm nữa, người dân Việt Nam sẽ đi về đâu?

Do điều kiện lịch sử, xã hội, cũng là một sự giao lưu tự nhiên, và do đặc điểmdân số quá đông của Trung Quốc, mà đến ngày nay, tại hầu hết các quốc gia vàvùng lãnh thổ trên trái đất đều có sự hiện diện của cộng đồng người Hoa làm ăn,sinh sống. Tại đây, họ đều để lại những dấu ấn đậm nét Trung Hoa. Đó là nhữngkhu phố người Hoa không lẫn vào đâu được đang nằm rải rác khắp thế giới.

Tuy nhiên, một điều dễ nhận thấy là những khu phố người Hoa này đều do chínhnhững người Hoa di cư đến tự thành lập và xây dựng nên. Sự có mặt và thành côngcủa họ cũng chính là góp phần vào sự thịnh vượng của các quốc gia và vùng lãnhthổ mà họ đang sinh sống.

Quyết định "ưu ái" cho cộng đồng người Hoa?

Trước những điều kiện tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên đất đai đang rất hạn chếnhư đã nói đối với Việt Nam và lịch sử hình thành của những khu phố người Hoatrên khắp thế giới, thì việc xây dựng một khu phố mới toanh đặc biệt chỉ dànhcho người Hoa như khu Đông Đô Đại Phố đang được triển khai đầu tư xây dựng ngaygiữa trung tâm Thành Phố Mới ở Bình Dương, thực sự đang gây nên nhiều quan ngại.Khu phố này do chính Công ty Becamex IJC tỉnh Bình Dương làm chủ đầu tư.

Nhiều người sẽ đặt ra những nghi vấn rằng tại sao phải xây dựng một khu phốngười Hoa mà không phải của một dân tộc nào khác ở ngay trung tâm đô thị đượcgiới thiệu là trung tâm hành chính trong tương lai của một tỉnh? Tại sao khôngđể một khu phố rất đặc trưng như vậy hình thành theo quy luật sinh tồn như vốncó của nó từ hàng nghìn năm nay trên khắp thế giới? Liệu người Việt Nam có bịbắt buộc phải không được bén mảng đến đây (trên chính đất nước Việt Nam) như tạimột Casino quốc tế ở Đà Nẵng, hay một sân gofl ở ngay địa đầu Móng Cái?

Trong những năm qua, tại một số tỉnh thành phía Nam như Bình Dương, Đồng Nai,Tây Ninh bỗng đều đang có ý định "dời đô". Trong đó Bình Dương là một tỉnh điđầu trong việc xây dựng một thành phố mới, là bước đệm cho việc di dời các cơquan hành chính chủ chốt của tỉnh về thành phố này. Điều đáng nói là ngay saukhi đầu tư xây dựng một số cơ sở hạ tầng như đường sá, cầu cống, ... thì BìnhDương cho tiến hành ngay dự án dành riêng cho người Hoa? Liệu đây có phải là mộtquyết định quá "ưu ái" cho cộng đồng người Hoa nơi đây nói riêng và các địaphương khác nói chung?

Nếu việc này cũng là tiền đề cho các địa phương khác đang có ý định "dời đô" noitheo thì rất nhiều khả năng sẽ tồn tại những khu phố người Hoa khác do chínhViệt Nam xây dựng nên? Khi đó, liệu người Việt Nam có bị đẩy lùi ra khỏi khutrung tâm của những thành phố mới trong tương lai? Và, khi bắt tay xây dựngnhững khu phố "dành riêng" khác tương tự liệu các nhà đầu tư Việt Nam có khi nàonghĩ đến trong một tương lai không xa, người Việt Nam sẽ không còn được làm chủtrên chính mảnh đất của mình?
 

Theo Trần Minh Quân
Tuần VN