Nên nghỉ 5 hay 9 ngày?

Tại cuộc họp báo vào ngày 3/4, ông Vũ Trọng Bình, Cục trưởng Cục Việc làm (Bộ Nội vụ), cho biết lịch nghỉ lễ, Tết năm 2026 đã được xây dựng từ sớm, lấy ý kiến đầy đủ các bộ, ngành và công bố từ tháng 10/2025. Đến nay, Bộ Nội vụ và Chính phủ không có chủ trương điều chỉnh hay bổ sung lịch nghỉ.

Theo phương án hiện hành, năm 2026, ngày Giỗ Tổ Hùng Vương rơi vào Chủ nhật (26/4), người lao động được nghỉ bù vào thứ Hai (27/4), tạo thành kỳ nghỉ 3 ngày liên tiếp từ 25-27/4.

Sau đó, kỳ nghỉ 30/4 - 1/5 rơi vào thứ Năm và thứ Sáu. Nếu không làm việc vào thứ Bảy thì người lao động có thể nghỉ liên tiếp 4 ngày từ 30/4 - 3/5.

Lịch nghỉ này áp dụng với công chức, viên chức và người lao động thuộc khu vực nhà nước. Người lao động thuộc khu vực tư nhân có thể thỏa thuận với doanh nghiệp hoặc sử dụng ngày phép năm trên cơ sở đồng thuận giữa hai bên.

Trong trường hợp doanh nghiệp và người lao động thỏa thuận hoán đổi ngày làm việc, kỳ nghỉ có thể được kéo dài lên khoảng 5 ngày liên tục, kèm theo phương án làm bù vào các ngày cuối tuần sau đó, nhưng phải bảo đảm quy định của Bộ luật Lao động về thời giờ làm việc, nghỉ ngơi.

30:4 1:5 Sầm Sơn .jpg
Kỳ nghỉ lễ dài ngày giúp các gia đình có thời gian nghỉ ngơi. Ảnh minh họa: Lê Dương

Do giữa hai kỳ nghỉ chỉ có 2 ngày làm việc (28-29/4), một số người đề xuất hoán đổi ngày làm việc để có kỳ nghỉ 9 ngày liên tục từ 25/4 - 3/5.

Tuy nhiên, chuyên gia kinh tế Nguyễn Thường Lạng (Đại học Kinh tế Quốc dân) cho rằng không nên nghỉ quá dài, kỳ nghỉ 9 ngày có thể làm gián đoạn nhịp làm việc và ảnh hưởng đến quá trình quay trở lại sản xuất sau lễ.

“Nghỉ quá dài dễ khiến nhịp lao động bị đứt quãng, người lao động khó bắt nhịp trở lại, thậm chí rơi vào trạng thái uể oải. Trong khi đó, kỳ nghỉ khoảng 5 ngày là mức cân bằng giữa nghỉ ngơi và duy trì sản xuất”, ông Lạng nhận định.

Theo ông Lạng, với kỳ nghỉ 5 ngày, doanh nghiệp, đặc biệt là khối sản xuất hoàn toàn có thể chủ động bố trí làm bù hoặc điều chỉnh kế hoạch. Trong bối cảnh công nghệ phát triển, nhiều công việc, nhất là khối gián tiếp, có thể xử lý từ xa, giúp giảm áp lực gián đoạn hoạt động.

Ông cũng cho rằng thị trường lao động hiện nay đã thay đổi đáng kể. Sự phát triển của làm việc trực tuyến và các mô hình lao động linh hoạt giúp cả doanh nghiệp và người lao động có thêm dư địa để sắp xếp thời gian hợp lý hơn.

“Chúng ta không còn quá cứng nhắc về giờ giấc như trước. Với mô hình làm việc kết hợp online và trực tiếp, việc điều chỉnh lịch nghỉ có thể chủ động hơn mà không ảnh hưởng lớn đến tổng thời gian làm việc trong năm”, ông Lạng nói.

Kỳ nghỉ hợp lý giúp kích cầu, hỗ trợ phục hồi kinh tế

Theo ông Lạng, ở góc độ kinh tế, kỳ nghỉ vừa đủ dài còn góp phần kích thích tổng cầu, đặc biệt trong các lĩnh vực du lịch, dịch vụ.

“Nếu có một kỳ nghỉ hợp lý, người dân sẽ dễ dàng lên kế hoạch đi lại, du lịch hoặc về quê. Điều này không chỉ giúp tái tạo sức lao động mà còn tạo động lực cho các ngành kinh tế liên quan phát triển”, ông Lạng phân tích.

Ngược lại, các kỳ nghỉ ngắn 2 đến 3 ngày thường khiến người lao động khó sắp xếp hành trình, hiệu quả nghỉ ngơi không cao. Vì vậy, phương án nghỉ khoảng 5 ngày được xem là “độ dài hợp lý”, vừa đảm bảo nhu cầu cá nhân, vừa hạn chế xáo trộn sản xuất.

Một điểm quan trọng khác là việc công bố lịch nghỉ cần được thực hiện sớm để người dân và doanh nghiệp chủ động kế hoạch.

“Nếu thông báo trước vài tháng, người lao động sẽ thuận lợi đặt vé, sắp xếp lịch trình; đồng thời các ngành dịch vụ cũng có thời gian chuẩn bị tốt hơn, tránh bị động”, ông Lạng nêu ý kiến.

Vị chuyên gia nhấn mạnh, việc bố trí lịch nghỉ không chỉ là câu chuyện kinh tế mà còn phản ánh trình độ quản lý và mức độ quan tâm đến chất lượng sống của người lao động.

“Khi năng suất lao động và công cụ làm việc đã cải thiện, chúng ta hoàn toàn có thể tạo điều kiện để người lao động có thời gian nghỉ ngơi hợp lý hơn. Đây cũng là biểu hiện của một xã hội văn minh, hướng tới phát triển bền vững”, ông Lạng nói.

Theo Vietnamnet