GSK công bố kết quả khảo sát toàn cầu nhân Tuần lễ nâng cao nhận thức về RSV năm 2026 (2–8/11), phản ánh những tác động đáng kể của vi-rút hợp bào hô hấp (RSV) đối với người trưởng thành mắc bệnh mạn tính.
Theo kết quả khảo sát, nhiễm vi-rút đường hô hấp, trong đó có RSV, có thể gây ra những ảnh hưởng đáng kể và kéo dài đối với người trưởng thành mắc bệnh mạn tính.
Tình trạng này có thể khiến triệu chứng bệnh nền trầm trọng hơn, kéo dài thời gian hồi phục, gia tăng nhu cầu chăm sóc y tế và ảnh hưởng đến sinh hoạt thường ngày.
Khảo sát thu thập ý kiến của 6.041 người từ 18 tuổi trở lên tại 10 quốc gia, thuộc các nhóm mắc bệnh tim mạch, đái tháo đường típ 1 và típ 2, hen, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), bệnh thận mạn và tăng huyết áp.
Nhiễm vi-rút đường hô hấp trên nhóm được khảo sát cho thấy, bệnh có tác động kéo dài đặc biệt ở một số nhóm. Trong đó, người mắc hen ghi nhận tỷ lệ triệu chứng nặng lên cao nhất với 52%; tiếp đến là nhóm mắc COPD (45%), bệnh thận mạn (35%), bệnh tim mạch (29%) và đái tháo đường (27%).
Tác động của bệnh còn thể hiện qua thời gian hồi phục và nhu cầu chăm sóc y tế. Cụ thể, 36% người tham gia cho biết mất nhiều thời gian hồi phục hơn dự kiến; 25% phải thăm khám thêm với bác sĩ đa khoa hoặc tại cơ sở chăm sóc ban đầu, trong khi 18% cần đến cơ sở y tế khẩn cấp.
Ảnh hưởng của RSV có thể kéo dài ở một số người trưởng thành mắc bệnh mạn tính. (Nguồn: GSK)
Đối với những người từng mắc RSV, các tác động đến sức khỏe có thể tiếp diễn sau giai đoạn nhiễm bệnh ban đầu.
Khảo sát ghi nhận 40% người tham gia từng nhiễm RSV cho biết những ảnh hưởng của bệnh kéo dài ít nhất một tháng. Đáng chú ý, 9% mất hơn một năm mới trở lại trạng thái bình thường hoặc vẫn chưa hồi phục hoàn toàn.
Hơn một nửa số người từng mắc RSV (55%) đánh giá các triệu chứng ở mức nặng vừa hoặc rất nặng. Tỷ lệ này lên tới 68% ở nhóm mắc bệnh thận mạn hoặc COPD, 64% ở người mắc bệnh tim mạch và 63% ở người mắc hen.
Tiến sĩ Elena DeAngelis, Giám đốc Y khoa GSK Việt Nam cho biết, người mắc bệnh mạn tính cần duy trì việc chăm sóc sức khỏe thường xuyên. Khi nhiễm RSV hoặc các tác nhân gây bệnh đường hô hấp khác, họ có thể phải đối mặt với tình trạng mệt mỏi kéo dài, gặp khó khăn trong việc tự chăm sóc bản thân và duy trì những hoạt động có ý nghĩa trong cuộc sống.
Theo Tiến sĩ Elena DeAngelis, người mắc bệnh mạn tính nên chủ động trao đổi với nhân viên y tế về các biện pháp giúp phòng ngừa RSV, qua đó có thêm thông tin để bảo vệ sức khỏe trước nguy cơ nhiễm vi-rút đường hô hấp.
RSV ngày càng được ghi nhận là một trong những tác nhân gây bệnh đường hô hấp đáng quan tâm ở người từ 60 tuổi trở lên. Theo ước tính năm 2019, riêng tại các quốc gia phát triển, RSV gây khoảng 470.000 ca nhập viện và 33.000 ca tử vong trong bệnh viện ở nhóm tuổi này.
Người trưởng thành mắc bệnh tim mạch, đái tháo đường, bệnh thận mạn, hen hoặc COPD có nguy cơ mắc bệnh nặng do RSV cao hơn, bao gồm bệnh đường hô hấp dưới và các biến chứng.
Tại Việt Nam, ước tính theo mô hình dự báo trong 5 năm, có khoảng 4,6 triệu ca bệnh hô hấp cấp do RSV ở người từ 60 tuổi trở lên, trong đó có khoảng 200.000 ca nhập viện và 18.000 ca tử vong do bệnh đường hô hấp dưới liên quan đến RSV.
Dù lo ngại về ảnh hưởng của vi-rút đường hô hấp, nhiều người tham gia khảo sát vẫn chưa trao đổi với nhân viên y tế về RSV. Khoảng 79% lo rằng các vi-rút này có thể cản trở việc kiểm soát bệnh mạn tính hoặc khiến triệu chứng nặng hơn.
Tuy nhiên, gần một nửa (46%) chưa trao đổi về RSV với nhân viên y tế trong hai năm qua; 33% số người tham gia cho biết chưa từng trao đổi về vấn đề này. Tỷ lệ đã trao đổi trong hai năm qua cũng khác nhau giữa các nhóm tuổi: 66% ở nhóm 18–49 tuổi, so với 45% ở nhóm từ 50 tuổi trở lên.
Việc nâng cao nhận thức về RSV, đặc biệt là những ảnh hưởng tiềm ẩn đối với người có bệnh nền, sẽ góp phần giúp người bệnh quan tâm hơn đến nguy cơ nhiễm vi-rút và chủ động bảo vệ sức khỏe.
Vì vậy, RSV cần được đề cập thường xuyên hơn trong hoạt động tư vấn về sức khỏe hô hấp và quản lý bệnh mạn tính. Đối với những người thuộc nhóm nguy cơ cao, chủ động trao đổi với nhân viên y tế là bước quan trọng để hiểu rõ hơn về nguy cơ, mức độ ảnh hưởng của RSV và các biện pháp phòng ngừa phù hợp.
